کشف یک قمر ناشناخته با ساختاری عجیب در سیارک «نیسا»

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از ایندپندنت، محققان با کمک تصاویری با وضوح بالا متعلق به برخی از پیشرفته ترین تلسکوپ های جهان از جمله LBT در ماونت گراهام واقع در جنوب شرقی ایالت آریزونا به این کشف دست یافتند. سیارک مذکور با عرض 75 کیلومتر «نیسا» (Nysa) نام گرفته و به صخره های فضایی دسته «E-type» تعلق دارد. طبق تحقیقی جدید که البته هنوز توسط همکاران بررسی نشده، صخره آسمانی مذکور نزدیک خورشید تشکیل شده و ویژگی های شیمیایی آن با بلوک های سازنده زمین مشترک است.

محققان امیدوارند با پژوهش های بیشتر درباره این صخره فضایی مطالعه کنند. این سیارک نخستین بار در سال 1856 کشف شد و به مدت بیش از یک قرن به دلیل درخشندگی غیرمعمول و ترکیباتش مشهور بود. در همین راستا هدفی ایده آل برای تحقیق به شمار می رفت.

هرچند مشاهدات پیشین حاکی از آن بودند که شکل سیارک دولوبی است اما شکل واقعی آن مبهم بود. اکنون با کمک تلسکوپ LBT محققان به تصاویری با وضوح بالا از سیارک دست یافته اند. آنها با کمک تلسکوپ و تکنیک مخصوص پردازش عکس توانستند چند ویژگی سطحی بزرگ روی سیارک و همچنین دو دره که به نظر می رسد در اطراف محیط سیارک نیسا امتداد یافته‌اند.

پژوهشگران این دره‌ها را به‌عنوان ساختارهایی شبیه گردن تفسیر می‌کنند که بخش‌های مختلف سیارک را به یکدیگر متصل کرده‌اند. این ویژگی نشان می‌دهد که نیسا یک جرم آسمانی بسیار غیرمعمول است.

«کیت مینکر» ستاره شناس و مولف ارشد پژوهش می گوید: محتمل‌ترین توضیح آن است که نیسا یا یک سیارک سه‌بخشی تماسی (Contact Trinary) است که از سه بخش به‌هم‌پیوسته تشکیل شده، یا جرمی یکپارچه با ساختاری به‌شدت نامنظم است که نمونه مشابه آن را تاکنون مشاهده نکرده‌ایم.

مدل سه‌بعدی دقیق از نیسا نیز به‌طور قوی این فرضیه را تأیید می‌کند که این سیارک از سه لوب یا توده مجزا تشکیل شده است که از طریق نواحی باریک و گردن‌مانند به یکدیگر متصل هستند.

یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که این سیارک احتمالا در اثر تجمع تدریجی و کم‌سرعت بقایای ناشی از یک برخورد باستانی شکل گرفته است. این برخورد احتمالا پیش از آنکه نیسا به موقعیت کنونی خود در کمربند سیارکی برسد، رخ داده است.

همچنین محققان معتقدند نیسا احتمالا بقایای ناشی از برخوردی جسمی با یک صخره بزرگتر است.

ال کنراد مولف این پژوهش از تلسکوپ LBT در این باره می گوید: ما برای نخستین بار می‌توانیم به‌طور مستقیم بررسی کنیم آیا این نشانه‌ها به جرمی با فرورفتگی عمیق اشاره دارند یا واقعا بیانگر ساختاری چندلوبی هستند. این تصاویر جدید با شواهد پیشین نیز همخوانی دارند و نشان می‌دهند که نیسا یک سیارک معمولی نیست.

پژوهشگران همچنین قمری ناشناخته را کشف کردند که به‌طور موقت S/2026 نام‌گذاری شده و به دور نیسا در حال گردش است. قطر این قمر اندکی بیش از یک کیلومتر است و در فاصله‌ای دست‌کم 170 کیلومتری از این سیارک به دور آن می‌چرخد.