بهزیستی در لایحه بودجه 1405 + سرانه مستمری پرداختی به مددجویان

باشگاه خبرنگاران جوان - سعید ابراهیمی رئیس مرکز امور حقوقی و بودجه سازمان بهزیستی کشور در یادداشتی به تشریح وضعیت بودجه بهزیستی در سال 1405 پرداخت.

او در این یادداشت اشاره کرد: در لایحه بودجه سال 1405 (با حذف چهار صفر از واحد پول ملی) در بخش منابع عمومی بالغ بر پنج هزار و دویست و بیست میلیارد 5،220،000،000،000 ریال است. در سال 1404 منابع عمومی بالغ بر چهل و نه میلیون و پانصد و شصت و چهار هزار و پانصد و پنجاه میلیارد (49.564.550.000.000.000) ریال بوده که با واحد پول ملی جدید بالغ بر 4.956.455.000.000 می‌شود.

رشد بودجه عمومی در سال 1405 نسبت به سال 1404 معادل 5.32 درصد است.

بودجه 109 هزار میلیارد تومانی بهزیستی

بودجه سازمان بهزیستی کشور در لایحه بودجه سال 1405 از حیث مصارف بالغ بر 109 هزار میلیارد تومان پیش بینی شده است. رشد بودجه سازمان بهزیستی معادل 36.42 درصد است و سهم سازمان بهزیستی از بودجه کل کشور معادل 2.11 درصد خواهد بود.

درحال حاضر مددجویان سازمان بهزیستی کشور 8.000.000 نفر (9 درصد از جمعیت کل کشور) و در قالب 2.800.000 خانوار (11 درصد کل خانوار‌های کشور) هستند.

دو نمودار فوق نسبت جمعیت بهزیستی به کل کشور و سهم‌بری از بودجه عمومی را نشان می‌دهد به گونه‌ای که به 9 در صد از جمعیت کشور با 2 درصد از بودجه عمومی خدمت ارائه می‌شود.

افزایش 36 درصدی سرانه هر مددجو

سرانه هر مددجو ماهانه بالغ بر 1.136.000 تومان که این سرانه در سال 1404 بالغ بر 830000 تومان بوده است و افزایش 36 درصدی را نشان می‌دهد.

بخشی از اعتبارات سازمان بهزیستی کشور جهت اجرای قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت بوده که این اعتبار معادل 44800 میلیارد تومان است. اعتبار مورد نیاز قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت بالغ بر 200 هزار میلیارد تومان است که اعتبار پیش بینی شده پاسخگوی 22 درصد از نیاز‌ها است.

با افزایش 20 در صدی ضریب حقوق در سال 1405 و ثابت نگه داشتن آمار اعتبار مورد نیاز برای اجرای ماد ه 27 قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت (کمک هزینه معیشت معلولان شدید و بسیار شدید فاقد شغل و در آمد) 33 هزار میلیارد تومان خواهد شد.

در مورد ماده 7 قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت این نکته قابل ذکر است که سرانه کمک هزینه نگهداری و آموزش در مراکز غیر دولتی در سال 1404 مندرج در تصویب نامه هیئت وزیران با لحاظ 40 درصد رشد نسبت به سال گذشته، 35 درصد نرخ تمام شده خدمات است. در سال جاری برای تحقق ماده 7 قانون در کمک هزینه مراکز غیردولتی برای سطح نگهداشت 150.000 نفر، 30.000 میلیارد تومان (30همت) مورد نیاز است و در سال 1405 بالغ بر 42 همت نیاز است. 90 درصد خدمت گیرندگان مراکز غیردولتی مستقر در دهک‌های درآمدی پایین یا مجهول الهویه هستند.

در سال 1405 حق پرستاری و مددکاری افراد دارای معلولیت در خانواده با سطح نگهداشت سال جاری (155.000 نفر) پوشش پشت نوبتی‌های ثبت در سامانه (160.000 نفر) - 315.000 نفر و با لحاظ سرانه حداقل 8 میلیون تومان، 30 همت برآورد می‌شود. تنها سه مورد بالا (از 34 ماده قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت) که دو ماده قانونی را در برمی‌گیرد بیش از 100 همت نیاز اعتباری دارد.

نکته قابل توجه دیگر آنکه مجموع اعتبار مستمری مددجویان در سال 1404 بالغ بر 99.680 همت بوده (62.93 کمیته امداد و 36.75 سازمان بهزیستی) که این اعتبار در سال 1405 بالغ بر 136 همت و بدون تفکیک دو دستگاه دیده شده است و در اینجا نیز با افزایش 36 در صدی مواجهه هستیم. گویا به جای توجه به روش بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد که از اهداف قوانین برنامه توسعه (از برنامه چهارم تا برنامه هفتم) و سیاست‌های دولت و اولین اصل حاکم بر لایحه بودجه سال 1405 و سیاست‌های اجرایی بخشنامه بودجه بوده همچنان نظام بودجه ریزی بر مبنای چهار عمل اصلی حکمفرماست.

عدم توجه به بحران سالمندی

در جدول بالا مشخص است علیرغم آنکه ردیف قانون حمایت از حقوق معلولان 88 درصد رشد را نشان می‌دهد ولی سایر خدمات حمایتی مددجویان به عبارتی سایر فعالیت‌های سازمان از جمله پیشگیری از معلولیت‌ها و آسیب‌های اجتماعی، خدمات مددکاری، خدمات سلامت اجتماعی 29 در صد کاهش یافته و این به معنای ارائه خدمات کمتر به فرزندان تحت سرپرستی، زنان سرپرست خانوار، افراد آسیب دیده و در معرض آسیب، کم توجهی به فرایند توانمندسازی و عدم توجه مواجهه با بحران سالمندی خواهد بود.

در سال 1405 یک خانوار پنج نفره 5.720.000 تومان مستمری دریافت خواهد کرد و خانوار یک نفره 1.820.000 تومان دریافت خواهد کرد.

منبع: سازمان بهزیستی