باید از ظرفیت رسانه مسئولانه و هوشمندانه بهره گرفت

بسم‌الله الرحمن الرحیم

روز خبرنگار امسال در حالی فرا می‌رسد که جامعه رسانه‌ای ایران، یکی از دشوارترین و در عین حال پرافتخارترین دوره‌های فعالیت حرفه‌ای خود را پشت سر گذاشته است؛ از جنگ دوازده‌روزه تا جنگ رمضان، از شهادت رهبر معظم انقلاب و جمعی از فرماندهان، دانشمندان، مردم بی‌گناه و اصحاب رسانه تا ایستادگی کم‌نظیر ملت ایران در برابر تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی.

در این روزهای سخت، خبرنگاران، عکاسان، تصویربرداران، دبیران، سردبیران و دیگر فعالان رسانه‌ای کشور، هم‌پای مردم در میدان ماندند. آنان زیر آسمان ناامن، در مراکز درمانی، میان آوارها، در کنار خانواده‌های داغدار، در آیین‌های باشکوه وداع و تشییع رهبر انقلاب و سایر شهدای جنگ رمضان و در متن زندگی جاری مردم، مسئولیت «روایت ایران» را بر دوش کشیدند؛ واقعیت تجاوز را به تصویر درآوردند، رنج و مظلومیت ملت را بازتاب دادند، شکوه مقاومت ملی را ثبت کردند و اجازه ندادند حقیقت ایران در هیاهوی عملیات روانی و روایت‌های تحریف‌شده دشمن گم شود.

یکی از مهم‌ترین ابزارهای دشمن در جنگ شناختی، «انسان‌زدایی» و «اهریمن‌سازی» از ملت ایران بود؛ فرایندی که می‌کوشد ایرانیان را از هویت، عواطف، زندگی روزمره و شأن انسانی‌شان تهی کند تا خشونت علیه آنان برای افکار عمومی جهان عادی، قابل‌قبول یا حتی ضروری جلوه داده شود. در چنین روایتی، انسان‌ها به عدد تبدیل می‌شوند، کودکان نام و چهره خود را از دست می‌دهند، خانواده‌های داغدار از قاب خبر حذف می‌شوند و جان‌باختگان با تعابیری چون «خسارت ناخواسته» یا «تلفات جانبی» از حافظه عمومی کنار گذاشته می‌شوند.

خبرنگاران و رسانه‌های متعهد ایران در برابر این سازوکار ایستادند. آنان نگذاشتند قربانیان تجاوز، صرفاً در آمارها خلاصه شوند و چهره انسانی جنگ از روایت‌ها حذف شود.

روایت کودکان شهید مدرسه میناب، بازتاب نام‌ها، تصاویر، آرزوهای ناتمام و اندوه خانواده‌های آنان، اقدامی فراتر از اطلاع‌رسانی روزمره بود؛ تلاشی حرفه‌ای و اخلاقی برای ناکام‌گذاشتن عادی‌سازی جنایت. همین روایتگری مستند، برخی خبرنگاران خارجی را نیز واداشت تا مقام‌های آمریکایی، از جمله ترامپ و فرمانده سنتکام، را درباره حمله به مدرسه میناب مورد پرسش و پیگیری قرار دهند.

رسانه‌های ایران در این آزمون بزرگ، با وجود همه محدودیت‌ها و دشواری‌ها، جلوه‌ای درخشان از مسئولیت‌پذیری حرفه‌ای و تعهد ملی به نمایش گذاشتند.

حفظ آرامش جامعه، مقابله با شایعات و اخبار جعلی، رعایت ملاحظات امنیتی، استمرار اطلاع‌رسانی عمومی، پاسداری از انسجام ملی و نشان‌دادن تداوم زندگی در روزهای جنگ، بخشی از این کارنامه ارزشمند است. جامعه رسانه‌ای کشور نشان داد که می‌توان در عین وفاداری به حقیقت و استقلال حرفه‌ای، مدافع منافع ملی بود؛ نقد کرد، پرسید و کاستی‌ها را گفت، اما در زمین دشمن بازی نکرد و مرز میان رقابت‌های داخلی و دفاع از ایران را پاس داشت.

یاد و نام همه شهدای رسانه، به‌ویژه خبرنگاران و فعالانی را که در جریان تجاوزهای اخیر هنگام انجام وظیفه به شهادت رسیدند، گرامی می‌دارم. آنان جان خود را در راه آگاهی‌بخشی، ثبت حقیقت و رساندن صدای ملت ایران فدا کردند و نامشان برای همیشه در تاریخ رسانه این سرزمین ماندگار خواهد بود. در برابر خانواده‌های صبور و پرافتخار آنان نیز سر تعظیم فرود می‌آورم.

امروز باید برای حفظ دستاوردهای این دفاع مشروع ملی و پاسداری از وحدت و انسجام داخلی، از ظرفیت رسانه مسئولانه و هوشمندانه بهره گرفت. تحقق این هدف، بیش از هر زمان دیگری به خبرنگاران و رسانه‌هایی حرفه‌ای، توانمند، مستقل، مسئول و برخوردار از امنیت شغلی و اقتصادی نیاز دارد. پاسداشت خبرنگار در بزرگداشت یک روز خلاصه نمی‌شود؛ باید در تأمین حقوق حرفه‌ای، دسترسی آزاد و عادلانه به اطلاعات، شنیدن پرسش‌های دشوار، حمایت از نقد منصفانه، تقویت امنیت شغلی و فراهم‌آوردن امکان فعالیت آزادانه و مسئولانه رسانه‌ها تجلی یابد. رسیدن به این نقطه، نیازمند نگاهی ملی و راهبردی و همراهی همه نهادهای مسئول است. اگر می‌خواهیم این رسالت ناتمام رسانه‌ای به سرمنزل مقصود برسد، باید مسیر حرفه‌ای و صنفی رسانه را هموار کنیم.

روز خبرنگار را به همه خبرنگاران، روزنامه‌نگاران، عکاسان، تصویربرداران، مدیران و کارکنان رسانه‌های کشور، به‌ویژه فعالانی که در دشوارترین روزها میدان را ترک نکردند، صمیمانه تبریک می‌گویم و از مجاهدت، ایثار و تلاش‌های ارزشمند آنان قدردانی می‌کنم.

امیدوارم جامعه روزنامه‌نگاری ایران همچنان با تکیه بر حقیقت، اخلاق حرفه‌ای، منافع ملی و اعتماد مردم، حافظ چهره انسانی ملت ایران، روایتگر استواری این سرزمین و صدای رسای مردمی باشد که

در برابر تجاوز ایستادند و ایران را سربلند نگاه داشتند.

روز خبرنگار گرامی باد.