بودجه پژوهش‌های علوم پزشکی کاهش یافت

به گزارش خبرنگار مهر، تحقیقات علوم پزشکی نقشی اساسی در ارتقای سلامت جوامع ایفا می‌کنند؛ چراکه بنیان‌های علمی را برای پیشگیری، تشخیص و درمان بیماری‌ها بر این پژوهش‌ها استوار است. این تحقیقات با تولید شواهد معتبر، امکان تصمیم‌گیری آگاهانه در نظام سلامت، تدوین راهنماهای بالینی و سیاست‌گذاری‌های بهداشتی را فراهم می‌کنند.

پیشرفت در درمان بیماری‌های مزمن، یافتن روش‌های جدید برای درمان انواع سرطان، پیشگیری و درمان بیماری‌های عفونی نوپدید، ساخت واکسن‌ها و همچنین بهبود کیفیت زندگی بیماران بدون پژوهش‌های نظام‌مند در علوم پزشکی ممکن نیست. بر همین اساس سرمایه‌گذاری در این حوزه علاوه بر این‌که یک ضرورت علمی است؛ بر سلامت و رفاه جامعه نیز تاثیر مستقیم دارد.

در لایحه بودجه سال 1405 کشور دو ردیف اعتباری مرتبط با پژوهش‌های علوم پزشکی پیش‌بینی شده است که شامل «موسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی کشور» (نیماد) و «وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی - امور فن آوری و تحقیقات پزشکی» است. در بودجه پیشنهادی سال آینده برای موسسه نیماد 109,275,000 ریال (جدید) و برای امور فناوری و تحقیقات پزشکی وزارت بهداشت 213,400,000 ریال (جدید) در نظر گرفته شده است.

این در حالی است که مقایسه این ارقام با قانون بودجه سال 1404 نشان می‌دهد که بودجه موسسه نیماد با کاهش یک درصدی و بودجه امور فناوری و تحقیقات پزشکی وزارت بهداشت با کاهش سه درصدی مواجه شده است. این تغییرات بودجه شاید در نگاه اول اندک به نظر برسند ولی در شرایطی که کشور با تورم مزمن روبرو است، این کاهش در عمل بسیار بزرگ‌تر است. همچنین شرایط تحریمی موجب افزایش هزینه تجهیزات آزمایشگاهی، مواد مصرفی که اغلب آن‌ها وارداتی هستند؛ شده است و این موضوع فشار مضاعفی بر تحقیقات علوم پزشکی وارد می‌کند.

شاهین آخوندزاده در گفتگو با خبرنگار مهر با انتقاد از سیاست‌های بودجه‌ریزی گفت: ما انتظار داشتیم مسئولان پس از جنگ 12 روزه به اهمیت پژوهش و فناوری واقف باشند و توجه ویژه ای به این بخش کنند؛ اما متأسفانه بودجه پژوهشی برای سال 1405 نه تنها افزایش نیافته و حتی در مواردی کاهش داشته است. این در حالی است که کشورهای دیگر مانند روسیه در زمان جنگ بودجه فناوری و تحقیقات را افزایش داده‌اند.

وی پیش از این نیز اظهار کرده بود که اعتبارات موجود حتی حداقل‌های مورد نیاز برای اجرای پایان‌نامه‌ها و طرح‌های تحقیقاتی را پوشش نمی‌دهد که این مساله می‌تواند اعتبار داده‌های پژوهشی را زیر سوال ببرد.

بر اساس اساسنامه اعلام موسسه ملی توسعه تحقیقات علوم پزشکی (نیماد)؛ این موسسه ماموریت رهبری علمی، هدایت و نظارت بر تحقیقات و فناوری‌های حوزه سلامت را بر عهده دارد و هدف آن سوق دادن آن به سمت حل مشکلات و نیازهای کشور، کسب مرجعیت علمی و شکستن مرزهای دانش است. از سوی دیگر این موسسه نقشی کلیدی در مشارکت و نظارت بر سیاست‌گذاری‌، تصمیم‌گیری و تعیین اولویت‌های پژوهشی حوزه سلامت است. همچنین هدفمندسازی حمایت مالی، سرمایه‌گذاری هزینه‌کرد نظام سلامت برای پاسخ علمی به چالش‌های حال و آینده از دیگر وظایف این موسسه است.

بر این اساس؛ می‌توان گفت که کاهش بودجه نهادهایی با چنین ماموریت‌هایی در شرایط تحریمی و تورمی می‌تواند پیامدهای قابل‌توجهی برای آینده پژوهش‌های علوم پزشکی و توان علمی نظام سلامت کشور به همراه داشته باشد.