فشار خون بالا؛ قاتل خاموش اما قابل کنترل / خوراکی هایی که باعث مرگ و ناتوانی می شود

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ مسعود فیروزکوهی، کارشناس دانشگاه علوم پزشکی زاهدان با اشاره به هفته ملی سلامت در گفت و گو با عصرهامون بیان کرد: امروزه، افزایش فشارخون یکی از مهمترین مشکلات سلامت عمومی و رو به گسترش در سطح دنیا به ویژه کشورهای در حال توسعه به علت شیوع بالای آن و ارتباط با بیماری قلبی عروقی است. وی با بیان این که بیماری فشارخون بالا اولین عامل خطر مرگ و ایجاد ناتوانی در جهان و ایران است، ادامه داد: این عامل خطر تا حدود زیادی قابل پیشگیری و البته قابل کنترل است. حدود 22.4 درصد زنان و 21 درصد مردان 18 سال و مبتلا به بیماری پرفشاری خون هستند. به گفته فیروزکوهی، در سنین مختلف درصدهای متفاوتی را شامل می شود، به طوری که در افراد کمتر از 35 سال قریب به 14 درصد، در افراد 35 تا 44 سال قریب به یک ششم مردم و در افراد 45 تا 54 سال حدود یک سوم، در سنین 55 تا 64 سال حدود نیمی از مردم، در سنین 65 تا 69 سال قریب به 60 درصد در افراد بالای 70 سال حدود 64 درصد از افراد به این بیماری و عامل پرخطر مبتا هستند. وی اذعان کرد: متاسفانه میزان آگاهی مردم از این بیماری در سطح پایین قرار دارد و کمتر از نیمی از مبتلایان از درمان مناسب و مستمر برخوردار می شوند، در جهان سالانه 10.4 میلیون نفر به علت بالا بودن فشارخون می میرند و 218 میلیون سال ناتوانی و مرگ زودرس ناشی از آن به جا می ماند. این کارشناس افزود: مهمترین دلیل این مرگ و ناتوانی، رژیم غذایی نامناسب و مصرف بالای نمک است که اولین عامل در ایجاد بیماری پر فشاری خون محسوب می شود. بعد از آن مصرف پایین حبوبات، غلات، میوه ها و سبزی ها مسئول این مرگ ها و ناتوانی ها هستند. فشارخون بالا؛ بی علامت و شایع وی با بیان این که فشارخون بالا علی رغم آن که به آسانی تشخیص داده می شود، غالبا بی علامت و بسیار شایع است و در صورتی که کنترل نشود منجر به عوارض مرگباری می شود، گفت: از آن جا که فشارخون بالا بدون علامت است، بهترین راه شناسایی آن اندازه گیری فشارخون است. فیروزکوهی اضافه کرد: در اندازه گیری فشارخون باید شرایطی مربوط به فرد گیرنده فشارخون، فرد معاینه شونده، محیط و تجهیزات رعایت شود تا دقت و صحت اندازه گیری و میزان فشارخون مورد تایید باشد. به گفته وی، با برآورد نادرست مقادیر فشارخون، عده ای از بیماران مبتلا به فشارخون بالا در زمره افراد طبیعی و عده ای از افراد سالم به عنوان بیمار شناسایی می شوند و تحت درمان و عوارض ناشی از آن قرار می گیرند، بنابراین باید به اندازه گیری دقیق و با روش صحیح فشارخون توجه ویژه داشت. این کارشناس اظهار کرد: برای این که خون در شریان های اعضای بدن جاری شود و مواد غذایی را به اعضای مختلف بدن برساند، نیاز به نیرویی دارد که خون را به گردش درآورد، این نیرو فشارخون نامیده می شود و مولد آن قلب است، قلب به طور مداوم خون را به داخل شریانی به نام آئورت و شاخه های آن که مسئول رساندن اکسیژن و مواد غذایی به تمام اعضای بدن هستند، پمپ می کند. وی اذعان کرد: فشارخون به دو عامل مهم بستگی دارد، یکی برون ده قلب یعنی مقدار خونی که در هر دقیقه به وسیله قلب به درون شریان آئورت پمپ می شود و عامل دیگر مقاومت رگ است، یعنی مقاومتی که بر سر راه خروج خون از قلب در رگ ها وجود دارد، با تغییر برون ده قلب یا مقاومت رگ، مقدار فشارخون تغییر می کند. فیروزکوهی افزود: از آنجا که پمپ کردن خون توسط قلب به داخل شریان ها ضربان دار است، فشارخون بین دو سطح حداکثر و حداقل در نوسان است. در زمانی که قلب منقبض می شود، خون وارد شریان ها شده و فشارخون به حداکثر مقدار خود می رسد که به آن سیستول می گویند و در زمان استراحت قلب که خون وارد شریان ها نمی شود، با خروج تدریجی خون، فشارخون به حداقل مقدار خود می رسد که دیاستول نام دارد. تاثیر عوامل مختلف و شرایط بر فشارخون وی با بیان این که فشارخون یک پدیده همودینامیک است که تحت تاثیر عوامل زیادی قرار دارد، اظهار کرد: تاثیر این عوامل و شرایط بر فشارخون مهم است و اغلب سبب افزایش آن به بیش از 20 میلی متر جیوه می شوند، فشارخون در طول روز تحت تاثیر عوامل مختلفی از جمله وضعیت بدن، فعالیت مغز، فعالیت گوارشی، فعالیت عضلانی، تحریکات عصبی، تحریکات دردناک، مثانه پر، عوامل محیطی مثل دمای هوا و میزان صدا، مصرف دخانیات، الکل، قهوه و دارو تغییر می کند. این کارشناس ادامه داد: فشارخون بالا در نتیجه افزایش بیش از حد طبیعی جریان خون بر دیواره شریان ها ایجاد و به دو نوع اولیه و ثانویه تقسیم می شود که در نوع اولیه که 90 درصد تا 95 درصد موارد را شامل می شود، افزایش فشارخون علت کاملا مشخصی ندارد، ولی عوامل خطری مانند زمینه ارثی و خانوادگی فشارخون بالا، مصرف بی رویه نمک، چاقی و دیابت در آن نقش مهمی دارند. به گفته وی، در نوع ثانویه تقریبا علت تمام انواع فشارخون تغییر در ترشح هورمون ها یا کارکرد کلیه هاست و می تواند ناشی از یک بیماری زمینه ای مانند کم کاری و پر کاری تیروئید، فئوکروموسیتوم، تومورهای دیگر غدد فوق کلیوی، کوارکتاسیون آئورت و.... باشد، در صورت درمان به موقع این بیماری ها به طور معمول فشارخون به مقدار طبیعی بر می گردد. فیروزکوهی اضافه کرد: در حالی که داشتن یک فشار طبیعی برای بر قراری جریان بافتی در سطح مویرگ ها برای زنده ماندن حیاتی است، فشار خون بالاتر از طبیعی خود موجب عوارض کشنده ای است و عوارض مهمی به دنبال دارد. فشارخون بالا یکی از عوامل خطرساز بیماری های عروق کرونر قلب است و علاوه بر قلب سکته و نارسایی قلبی به اعضای حیاتی مهم دیگری مثل مغز، کلیه و چشم آسیب جدی می رساند. وی گفت: به دلیل اینکه فشار خون بالا علامت ندارد، تنها راه برای پی بردن به مقدار فشارخون هر فرد، اندازه گیری آن است، چرا مقدارش در هر فرد یکی از مهمترین علائم حیاتی است. افرادی که فشارخون آنها در محدوده بالاست این کارشناس اضافه کرد: افرادی که فشارخون آنها در محدوده پیش فشارخون بالاست، در معرض خطر افزایش این بیماری هستند، در افراد مبتلا به بیماری قلبی، کلیوی، سکته مغزی و دیابت میزان فشارخون طبیعی باید مانند افراد عادی در نظر گرفته شود. وی با بیان این که فقط پزشک می تواند تایید کند فرد به بیماری فشارخون بالا مبتلاست، اظهار کرد: اغلب پزشکان قبل از این که در این باره تصمیم بگیرند، چندین بار در روزهای مختلف فشار خون فرد را کنترل می کنند، اگر فرد فشارخون بالا داشته باشد، لازم است به طور منظم فشارخون خود را اندازه گیری کند و زیر نظر پزشک تحت درمان قرار گیرد. به گفته فیروزکوهی، فشارخون پایین نیز زمانی رخ می دهد که فشار سیستول کمتر از 90 میلیمتر جیوه باشد و فشار دیاستول هم پایین تر از 60 میلی متر جیوه یا 25 میلی متر جیوه کمتر از مقدار فشارخون طبیعی هر فرد باشد، این بیماری گاهی نشانه ای از موارد جدی مثل شوک است که یک وضعیت تهدید کننده زندگی محسوب می شود. وی تصریح کرد: اگر فرد سرگیجه، یا احساس ضعف و بی حالی دارد و فشارخون وی هم کمتر از حد طبیعی است، باید فوری با پزشک خود تماس بگیرد، با ملاحظه جدول فوق معلوم می شود که کمی بی دقتی در اندازه گیری فشار ها می تواند در مقدار فشارخون و دسته بندی آن تغییر ایجاد کند. این کارشناس تاکید کرد: اگر فشارخون بالا به موقع شناخته و به موقع درمان و کنترل شود، می توان بسیاری از عوارض آن را پیشگیری کرد. اما به طور معمول بی علامت است و به همین دلیل به آن قاتل بی صدا یا خاموش می گویند و به علت عوارض جانبی جدی اش، تنها راه پی بردن به آن، اندازه گیری منظم فشارخون در هر فرد است. انتهای پیام /