نرخ بازدهی اوراق دولتی به مرز 40 درصد رسید

به گزارش خبرگزاری اقتصاد ایران، نتیجه نهمین مرحله حراج اوراق مالی اسلامی دولتی در سال 1405 نشان می‌دهد دولت از مجموع عرضه‌های انجام‌شده، 31.1 هزار میلیارد ریال اوراق فروخته است؛ رقمی که بخش عمده آن از مسیر بازار سرمایه و خرید سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی تأمین شد و مشارکت شبکه بانکی در آن محدود باقی ماند.

بر اساس اعلام بانک مرکزی، در حراج برگزارشده در 14 مردادماه، تنها یک بانک یا مؤسسه اعتباری غیربانکی برای خرید اوراق با نماد «اراد296» سفارش ارسال کرد که ارزش آن 2 هزار میلیارد ریال بود و وزارت امور اقتصادی و دارایی نیز کل این سفارش را پذیرفت.

در مقابل، سایر خریداران در بازار سرمایه 29.1 هزار میلیارد ریال از اوراق «اراد283» را خریداری کردند. به این ترتیب، کل فروش دولت در حراج نهم به 31.1 هزار میلیارد ریال رسید؛ در حالی که مجموع فروش اوراق مالی اسلامی دولتی در 9 حراج برگزارشده امسال، به 1467 هزار میلیارد ریال رسیده است.

نکته قابل توجه در این مرحله، فاصله معنادار میان حجم عرضه و میزان فروش اوراق است. وزارت اقتصاد در این حراج اوراقی با نمادهای اراد283، اراد286، اراد296، اراد297 و اراد298 عرضه کرد. همچنین مبلغ قابل عرضه اوراق «اراد298» با سررسید تیر 1408، پیش از برگزاری حراج به 300 هزار میلیارد ریال افزایش یافته بود، اما برای این اوراق سفارشی ثبت نشد.

بازده تا سررسید اوراق فروخته‌شده نیز در سطح بالایی قرار داشت. نرخ بازده تا سررسید «اراد283» 39.9 درصد و این نرخ برای «اراد296» 39.8 درصد ثبت شد. این در حالی است که نرخ سود اسمی سالانه اوراق عرضه‌شده 23 درصد اعلام شده است. اختلاف میان نرخ سود اسمی و بازده تا سررسید، بیانگر معامله اوراق در قیمت‌هایی پایین‌تر از ارزش اسمی و مطالبه بازده بالاتر از سوی خریداران در شرایط فعلی بازار است.

در واقع، نرخ بازده تا سررسید صرفاً سود کوپن اوراق را نشان نمی‌دهد و تغییرات قیمت خرید اوراق تا زمان سررسید را نیز در بر می‌گیرد. بالا ماندن این نرخ می‌تواند نشان دهد سرمایه‌گذاران، با توجه به شرایط نقدینگی، انتظارات تورمی و فرصت‌های سرمایه‌گذاری رقیب، برای خرید بدهی دولت بازده بیشتری مطالبه می‌کنند.

بانک مرکزی اعلام کرده است دهمین حراج اوراق مالی اسلامی دولتی روز سه‌شنبه 20 مردادماه برگزار می‌شود. مهلت ارسال سفارش‌ها برای بانک‌ها، مؤسسات اعتباری غیربانکی، شرکت‌های بیمه و نهادهای مالی، از ساعت 8 تا 12 روز یکشنبه 18 مرداد تعیین شده است.

در حراج جدید، اوراق مرابحه عام کوپن‌دار با پرداخت سود شش‌ماهه عرضه خواهد شد. اوراق «اراد283» با سررسید خرداد 1408 به ارزش 31.1 هزار میلیارد ریال، «اراد286» با سررسید تیر 1408 به ارزش 136.4 هزار میلیارد ریال، «اراد296» با سررسید آذر 1407 به ارزش 52.7 هزار میلیارد ریال، «اراد297» با سررسید مهر 1407 به ارزش 107.7 هزار میلیارد ریال و «اراد298» با سررسید تیر 1408 به ارزش 300 هزار میلیارد ریال در فهرست عرضه قرار دارند.

فروش اوراق بدهی یکی از مسیرهای تأمین مالی دولت و جایگزینی برای روش‌های تورم‌زاتر از جمله اتکا به منابع بانک مرکزی به شمار می‌رود. با این حال، موفقیت این ابزار در تأمین مالی بودجه، به جذابیت نرخ‌ها، شرایط بازار پول و سرمایه، زمان‌بندی عرضه‌ها و توان جذب نقدینگی توسط سرمایه‌گذاران وابسته است. استمرار عرضه‌های کم‌فروش می‌تواند هزینه تأمین مالی دولت را افزایش دهد و ضرورت هماهنگی بیشتر میان سیاست بدهی، مدیریت نقدینگی و شرایط بازار را پررنگ‌تر کند.