جمعه 3 بهمن 1404

نفت 150 دلاری، شاه مهره ایران در جدال با آمریکا

وب‌گاه الف مشاهده در مرجع
نفت 150 دلاری، شاه مهره ایران در جدال با آمریکا

ماجراجویی ترامپ درباره ایران به عقیده دانشمند علوم سیاسی آمریکا می‌تواند ایالات متحده را به نیم قرن پیش پرتاب کند.

به گزارش فارس؛ هیوستون در ژوئن سال قبل گرمایی غیرمعمول را تجربه کرد، اما آنچه رانندگان کامیون آمریکایی را بیش از دمای هوا آزرد، عددی است که روی تابلوهای سوخت نمایش داده می‌شود: 3.22 دلار (450 هزار تومان) برای هر گالن. این رقم، که ماه‌هاست در نوسان است، تنها حاصل سیاست‌های داخلی یا نوسانات بازار نیست. ریشه‌های آن را باید هزاران مایل آن‌سوتر، در تنگه هرمز جست‌وجو کرد، آبراهی باریک تحت کنترل ایران، که مثل شمشیری بر فراز اقتصاد جهانی آویخته است. آمارهای رسمی تورم در آمریکا همچنان نگران‌کننده است. بخش حمل‌ونقل و مواد غذایی پیشتاز این افزایش هستند، و حتی کاهش نسبی تورم مسکن نتوانسته تأثیر آن را خنثی کند. در این میان، افزایش 14.2 درصدی قیمت گاز طبیعی زنگ خطری جدی است: وابستگی انرژی، گران‌ترین نقطه آسیب‌پذیر آمریکا باقی مانده است. فدرال رزرو پیش‌بینی می‌کند تورم در سال جاری بالاتر از سطوح هدف باقی بماند. تحلیلگران بلومبرگ نیز با توجه به تعرفه‌های تجاری جدید، پیش‌بینی خود را اصلاح کرده‌اند و منتظر تورم بالاتر هستند اما عاملی که می‌تواند تمام این معادلات را بر هم بزند، در خلیج فارس نهفته است. تنها 33 کیلومتر، گلوگاه اقتصاد جهان تنگه هرمز روزانه شریان حیاتی 21 میلیون بشکه نفت است، حدود 37 درصد از تجارت دریایی نفت جهان. هرچند سهم مستقیم واردات نفت آمریکا از این مسیر اندک است اما هر اختلالی در آن، موج شوکی به بازار جهانی نفت وارد می‌کند و قیمت‌ها را منفجر می‌سازد.

سناریوی هراس‌آور اما قابل تصور است، مشکلی برای نفت خلیج فارس پیش بیاید، نفت در محطاطانه‌ترین سناریوها به 150 دلار در بشکه می‌رسد و قیمت بنزین در ایالات متحده می‌تواند از مرز 4.5 دلار در هر گالن عبور کند. در بازار سهام آمریکا، این به معنای دو تریلیون دلار ضرر خالص است.

در ایران اما توان عملیاتی برای ایجاد اختلال در این آبراه خلیج فارس در دسترس است. این یک واقعیت استراتژیک خالص است. تهران به خوبی می‌داند که این 33 کیلومتر، اهرمی است که می‌تواند اقتصاد 25 تریلیون دلاری آمریکا را به لرزه درآورد.

ترامپ اقتصاد آمریکا را به مسلخ می‌برد

ترامپ که کار خود را با سیاست «فشار حداکثری» علیه ایران آغاز کرده اکنون تحت تاثیر لابی اسرائیل تنش با ایران را روز به روز افزایش می‌دهد. هم‌اکنون تعرفه‌ها و سیاست‌های تجاری، آتش تورم داخلی آمریکا را شعله‌ور کرده‌اند.

از سوی دیگر، هر گونه تشدید نظامی یا تحریمی ممکن است تهران را به عملی‌سازی تهدیدش برای اختلال در هرمز سوق دهد. جان میرشایمر، نظریه‌پرداز روابط بین‌الملل، هشدار می‌دهد که ترکیب شوک تجاری و یک شوک نفتی می‌تواند آمریکا را به دورانی شبیه به رکود تورمی دهه 1970 پرتاب کند.

پایان بازی؟

راننده کامیون در هیوستون، با دستمالی عرق‌چرب پیشانی‌اش را پاک می‌کند. او احتمالاً نام «هرمز» را نشنیده است، اما هر روز هزینه نفت آن را می‌پردازد. این هزینه‌ای است که ترامپ روی دست او گذاشته و ممکن است در آینده در صورت خطای واشنگتن به بیکاری او و همکارانش ختم شود.